Tarihçe

RİZE BELEDİYESİ VE TARİHİ GELİŞİMİ


İLİN ADININ KAYNAĞI
Rize ilinin adı; Yunanca pirinç anlamına gelen Rhisos, Rumca’da “RIZA” olarak dağ eteği anlamında kullanılmıştır. Osmanlıca’da ise “RİZE” ufak kırıntı, döküntü anlamındadır. 

İLK TARİHİ İZLER
Saka göçleri sırasında, Aşağı Çoruh ve Rize – Batum arasına “Kalaç” adlı bir türk boyu olarak yerleşmiştir. 

OSMANLILAR DÖNEMİ
1470 yılında Fatih Sultan Mehmet Rize ve çevresini Türk egemenliği altına almıştır. Yavuz Sultan Selim'in sancak beyliği sırasında Annesi Gülbahar Hatun Sultan Rize'ye gelerek kendi adı ile anılan Gülbahar mahallesindeki “Gülbahar Hatun camii” yaptırmıştır. Osmanlı devletin de yerel yönetim kurumları olması düşüncesiyle, XIX. Yüzyıl ortalarından itibaren belediyeler ortaya çıkmaya başladı. Rize Belediyesi’nin kuruluş tarihi ile ilgili elimizde kesin bir bilgi yoktur. Osmanlı döneminde tespit edebildiğimiz Rize Belediyesi’nde görev yapan başkanların isimleri şu şekildedir.

1) İsmail EFENDİ (1869-1870)
2) Tevrizade Reşit AĞA (1971-1872)
3) Mehmet Sadık EFENDİ (1873)
4) Hacı Hüseyin Sabri EFENDİ (1874-1877)
5) Mehmet EFENDİ (1880)
6) Tuzcuzade Mehmet Efe (1881)
7) Hacı Hüseyin EFENDİ (1888)
8) Hacı Hüseyin Sabri Efendi (1892-1894)
9) Abdülhamit EFENDİ (1896)
10) Hacı Rauf EFENDİ (1901-1903)
11) Hacı Şaban EFENDİ)(1904-1905)


CUMHURİYET DÖNEMİ
Rize, Birinci Cihan savaşında 9 Mart 1916 tarihinde Rusların işgaline uğramış, 2 Mart 1918 de bağımsızlığına kavuşmuştur. Cumhuriyet dönemine kadar sancak merkezi olan Rize, 20 Nisan 1924 tarihinde Vilayet olmuştur. Bugün ilin 12 ilçesi bulunmaktadır. 1938 yılında Rize’yi temsilen Atatürk’ün cenaze törenine katılmak için Ankara’ya giden heyetin içinde bulunan Belediye Başkanı Mucip KEMALYERİ, sağlık sorunlarını neden göstererek istifa etti. Boş kalan Belediye Başkanlığına Dahiliye Vekaleti tarafından birinin tayini gerçekleştirilene kadar vilayet tarafından, vilayet mektupçusu Şefik AYDIN atandı. 1936 yılı Ağustos ayına kadar bu görevi yürüten Şefik AYDIN Vilayet işlerinin yoğunluğunu neden göstererek Belediye’deki görevinden istifa etti. Bunun üzerine Vilayet tarafında sıhhat ve içtimai Muavenet Müdürü Dr. Vahap Önemli Belediye Başkanlığına tayin edildi, ancak bu şahsın işlerinin yoğunluğu nedeniyle bu görevi kabul etmemesi üzerine Ticaret Odası Başkanı Hasan Biber’in Belediye Başkanlığına tayini gerçekleştirildi. Cumhuriyet Döneminde Rize Belediyesinde görev yapan belediye Başkanları’nın isimleri ise şu şekildedir. 

1- Hakkı MATARACI (1923 - 1936) = 13 YIL
2- Mucip KEMALYERİ (1936 – 1938) = 2 YIL
3- Hasan Fehmi BİBER (1939 – 1950) = 12 YIL
4- Mucip KEMALYERİ (1950 – 1952) = 2 YIL
5- Ahmet VARDAL (1952 – 1953) = 1 YIL
6- Ethem Şevki KEPENEK (1953 – 1954) = 1 YIL
7- İbrahim ŞERİFOĞLU (1954 – 1955) = 1 YIL
8- Mustafa ARDAL (1955 – 1956) = 1 YIL
9- Ali KARAGÖZ (1956 – 1957) = 1 YIL “Vekil”
10- Ziya ÇALIŞIR (1957 – 1959) = 2 YIL “Vekil”
11- Ertuğrul ÜNLÜER (1959 – 1960) = 1 YIL “Vekil”
12- Adil AKTAN (1960 – 1963) = 3 YIL “Vekil”
13- Ekrem ORHON (1963 -1972) = 9 YIL CHP + AP
14- Ahmet KARALİ (1972 – 1973) = 1 YIL “Vekil” AP
15- İsmail ÖMEROĞLU (1973 – 1977) = 4 YIL CHP
16- Ömer BAYAR (1977 – 1980) = 3 YIL “12 Eylül Hareketi ile sona erdi” CHP
17- Ekrem ORHON (1980 – 1983) = 3 YIL “Atama”
18- İsmet KARA (1983 – 1984) = 1 YIL “Atama”
19- Bülent KOÇ (26.03.1984 – 29.03.1989) = 5 YIL ANAP
20- Memiş Ali USTA (29.03.1989 – 27.03.1994) = 5 YIL DYP
21- Şevki YILMAZ (27.03.1994 -01.11.1995) = Milletvekili seçimleri için istifa RP
22- Hasan UZUN (27.11.1995 – 02.06.1996) = “Vekil” RP
23- Hızır HOP (04.07.1996 – 28.03.2004) = 8 YIL ANAP
24- Halil BAKIRCI (28.03.2004 – 29.03.2014)= 10 YIL AK Parti
25- Prof.Dr.Reşat KASAP (29.03.2014……………) AK Parti

Soru ve Görüşleriniz